ხის ბეჭი
I
წვიმდა, ელავდა, ღვარები
მთის ფერდოებზე დიოდენ,
ჩავლით ჩაკიფეს ბალახი,
დაბლა ხევებში ხვიოდენ,
მოაგორებდენ ლოდებსა,
ისმის დგანდგარი, ჩხერანი;
მთისად მთა დატევებული,
კლდე, კლდეს მობმული, ვერანი,
ირჩევა ღამის წყვდიადში,
საზარლად აყორებული;
ხევში ბობოქრობს მდინარე
მყვირალი, გაღორებული.
გაღმა სხვა მოსჩანს ფერდობი
დიდი, შავის ტყით ფარული,
როსტომის მრისხანება აქვს
და თან სინაზე ქალური.
იქ ბევრი იცის ირემი,
დათვი და ღორი მალული.
მათ მონადირე აწუხებს,
ქურდულად შემოპარული.
იქ კაცნი როდი სცხოვრობენ…
მოკამკამებენ წყარონი,
ჩალა-ჩადუნას პირს ჰბანენ
ტურფანი, გასახარონი.
ნამი ჩამოდის წვიმისა,
დაბლა ფოთლებზე ხმაურობს;
ქვეით კი ისევ მდინარე
მოსთქვამს და აურზაურობს.
სხვა ხმა არსიდან არ ისმის:
არც მგელი ღმუის არსადა,
მელის ხავილსა, ბუს კივილს
ვერსად იშოვით ფასადა.
გადაიყარა ცამაცა,
ვარსკვლავნი დაჩნდენ დასადა.
სველია ნაწვიმობითა
ბალახი, ტყე და ფოთოლი.
კაცი ვინმე სჩანს ხის ძირას
მობუზვით, როგორც ობოლი.
თოფი აქვს მიყუდებული
იქვე წიფელზე მარჯვესა,
მკრთოლარე ცეცხლი უნათებს
მჭმუნვარეს პირისახესა.
ზის მკერდ-მიპყრობით ცეცხლისკე,
ჩიბუხს ეწევა დინჯადა,
კარგია შესახედავად,
წამოსადეგად, ბიჭადა.
მარცხნით მკერდს სასწრაფო უჩანს,
თითბრისა მასრებიანი,
მარჯვნისკე – საპირისწამლე
თეთრი, იმ სპილოს ძვლიანი;
წელზე ხანჯარი არტყია,
ძმად საგულისხმო, ფხიანი.
ზის თავისათვის მარტოკა,
ფიქრობს ხვალინდელს ცდისასა:
მოჰკლავს თუ არა ნადირსა,
ფიქრით არკვევდა იმასა.
ეს ტყე ტყუილად იარა,
ვერსით რას გახდა ღონესა;
შეხვდა ნადირსა – ვერ მოჰკლა,
ვითომ ესროდა სწორესა;
ორჯელ ესროლა ირმებსა
ახლოს, არც ისე შორესა,
უჭირველებივ დაიქცნენ,
თავს ევლებოდენ გორებსა.
საღამო ხანზე თხრაშია
თავს წამოადგა ღორებსა…
ესროლა, მაგრამ დაუცდა,
თავში იშენდა ტორებსა.
მიტომ მჭმუნვარებს ვაჟკაცი,
ფიქრისას აგებს ყორებსა.
II
„ეი, ძმობილო, ძმობილო!“
გაღმიდამ კაცმა იძახა.
შემკრთალმა მონადირემა
პირჯვარი გამოისახა:
– ღმერთო, შენ ჯვარი დამწერე,
ნუ გამხდი საეშმაკოდა,
მიშველე, ლომისის ჯვარო! –
შეშინებული ამბობდა.
…